Prezydent Donald Trump uzale\u017cnia przysz\u0142o\u015b\u0107 relacji transatlantyckich od zaanga\u017cowania Europy w konflikt w Cie\u015bninie Ormuz, gro\u017c\u0105c ograniczeniem ameryka\u0144skiej obecno\u015bci w NATO. Dla polskiej polityki bezpiecze\u0144stwa to krytyczny moment, wymagaj\u0105cy precyzyjnego oddzielenia realnych sojuszniczych zobowi\u0105za\u0144 od ryzykownych, jednostronnych inicjatyw Waszyngtonu. Skomentowa\u0142 to dla nas profesor Tomasz Paw\u0142uszko, analityk stosunk\u00f3w mi\u0119dzynarodowych.<\/p>\n\n\n\n
Deklaracje prezydenta Donalda Trumpa o mo\u017cliwym porzuceniu Sojuszu P\u00f3\u0142nocnoatlantyckiego<\/strong>, je\u015bli Europa nie udzieli militarnego wsparcia na Bliskim Wschodzie, stanowi\u0105 pr\u00f3b\u0119 wymuszenia partycypacji w konflikcie wywo\u0142anym jednostronnie przez Waszyngton. Taktyka ta opiera si\u0119 na budowaniu politycznej presji<\/strong> w obliczu wizerunkowych komplikacji po eskalacji dzia\u0142a\u0144 zbrojnych w regionie Zatoki Perskiej. Profesor Tomasz Paw\u0142uszko wskazuje, \u017ce ameryka\u0144ska administracja pos\u0142uguje si\u0119 sprawdzonym instrumentarium nacisk\u00f3w, wynikaj\u0105cym wprost z niepowodze\u0144 w terenie:<\/p>\n\n\n\n – Prezydent Trump stosuje kilka metod wp\u0142ywania na polityk\u0119 miedzynarodow\u0105. S\u0105 to na przyk\u0142ad nieprzewidywalne decyzje, metoda fakt\u00f3w dokonanych, jak i szanta\u017c. Obecnie jednak wypowied\u017a Trumpa \u015bwiadczy raczej o frustracji, wynikaj\u0105cej z k\u0142opot\u00f3w, z jakimi zetkn\u0119\u0142y si\u0119 Stany Zjednoczone w Iranie. Sednem problemu jest to, \u017ce atak na Iran odby\u0142 si\u0119 z pomini\u0119ciem NATO.<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n Brak podstaw prawnych<\/strong> do w\u0142\u0105czenia pa\u0144stw Starego Kontynentu w konflikt ira\u0144ski to centralny problem z perspektywy stabilno\u015bci paktu. Interwencja ameryka\u0144sko-izraelska ma charakter uderzenia prewencyjnego lub ofensywnego, co nie spe\u0142nia kryteri\u00f3w kolektywnej obrony w ramach Traktatu Waszyngto\u0144skiego<\/strong>. Decyzja o rozpocz\u0119ciu dzia\u0142a\u0144 zbrojnych zapad\u0142a bez wymaganej legitymizacji, co stawia potencjalnych koalicjant\u00f3w w ryzykownym po\u0142o\u017ceniu wobec prawa mi\u0119dzynarodowego<\/strong>. Profesor Tomasz Paw\u0142uszko diagnozuje t\u0119 sytuacj\u0119 z naciskiem na naruszenie ram formalnych:<\/p>\n\n\n\n – Ta wojna to unilateralna inicjatywa USA, kt\u00f3re wspar\u0142y Izrael w atakach na pa\u0144stwo ajatollah\u00f3w. Dodajmy, \u017ce wojna ta jest nielegalna, gdy\u017c nie ma legitymizacji Rady Bezpiecze\u0144stwa ONZ. Ponadto, operacja odbywa si\u0119 poza obszarem traktatowym NATO. Po trzecie, pa\u0144stwa NATO nie by\u0142y informowane o planach USA, a Stany Zjednoczone nie uruchomi\u0142y procedur natowskich (art. 4 Traktatu). Dlatego bardzo trudno b\u0119dzie Amerykanom nam\u00f3wi\u0107 Europejczyk\u00f3w do udzia\u0142u w inwazji, kt\u00f3ra nie jest legalna, a kt\u00f3rej przebiegu i cel\u00f3w nikt nie zna.<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n Oczekiwania Waszyngtonu opieraj\u0105 si\u0119 na za\u0142o\u017ceniu transakcyjno\u015bci<\/strong>: w zamian za ameryka\u0144skie wsparcie w obliczu wojny na wschodzie Europy, Stany Zjednoczone \u017c\u0105daj\u0105 militarnego poparcia swoich cel\u00f3w. Taka narracja napotyka na systemowy op\u00f3r, wynikaj\u0105cy z diametralnie innej oceny uwarunkowa\u0144 obu kryzys\u00f3w. Polska, buduj\u0105ca swoj\u0105 doktryn\u0119 bezpiecze\u0144stwa na poszanowaniu granic pa\u0144stwowych, dostrzega w ameryka\u0144skich dzia\u0142aniach wyra\u017any dysonans<\/strong>. Profesor Tomasz Paw\u0142uszko obrazuje sprzeczno\u015b\u0107 tej narracji:<\/p>\n\n\n\n – Jeste\u015bmy \u015bwiadkami ogromnego paradoksu. USA argumentuj\u0105, \u017ce Europejczycy powinni wesprze\u0107 USA w Iranie, tak jak USA wspar\u0142y Europ\u0119 w kryzysie ukrai\u0144skim. Z kolei dla Europejczyk\u00f3w atak USA i Izraela na Iran przypomina inwazj\u0119 Rosji na Ukrain\u0119. Analogia wygl\u0105da nast\u0119puj\u0105co: du\u017ce mocarstwo bezprawnie atakuje \u015brednie pa\u0144stwo, kt\u00f3re dysponuje wa\u017cnymi zasobami (w przypadku Ukrainy by\u0142a to \u017cywno\u015b\u0107, a w przypadku Iranu – surowce energetyczne), z \u017c\u0105daniem zmiany w\u0142adzy. Trudno te\u017c apelowa\u0107 o solidarno\u015b\u0107, skoro jednocze\u015bnie USA wycofa\u0142y si\u0119 z pomocy Europejczykom i Ukrai\u0144com.<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n W \u015bwietle wycofania ameryka\u0144skiego poparcia logistycznego na wschodzie, polska polityka bezpiecze\u0144stwa musi by\u0107 skrajnie asertywna<\/strong>. Podstawowym zadaniem dla Europy nie jest ratowanie ameryka\u0144skiej operacji wojskowej, lecz obrona w\u0142asnych spo\u0142ecze\u0144stw przed jej makroekonomicznymi i spo\u0142ecznymi skutkami. Przerzucanie odpowiedzialno\u015bci za bliskowschodnie pora\u017cki na sojusznik\u00f3w zza oceanu nie zmieni realnych mo\u017cliwo\u015bci Unii Europejskiej, na co k\u0142adzie nacisk profesor Tomasz Paw\u0142uszko:<\/p>\n\n\n\n – W tym momencie widzimy, \u017ce prezydent Trump wpl\u0105ta\u0142 USA w kolejn\u0105 wojn\u0119, a Europa przede wszystkim chce unikn\u0105\u0107 jej skutk\u00f3w, takich jak migracje i wzrost cen. B\u0119dzie to bardzo trudne. Niemniej, ameryka\u0144ska pr\u00f3ba obwiniania NATO o konsekwencje w\u0142asnych dzia\u0142a\u0144 b\u0119dzie nieskuteczna. Europa jest zaj\u0119ta wspieraniem Ukrainy i nie ma powod\u00f3w, podstaw prawnych, ani \u015brodk\u00f3w, aby interweniowa\u0107 w tak dalekim regionie. Dlatego spodziewam si\u0119 dalszych gr\u00f3\u017ab, pretensji i szanta\u017cy Trumpa, a tak\u017ce awantury na najbli\u017cszym szczycie NATO.<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n Zbli\u017caj\u0105cy si\u0119 szczyt Sojuszu P\u00f3\u0142nocnoatlantyckiego wymusi zdefiniowanie nowych granic partnerstwa z USA. Polska powinna warunkowa\u0107 jakiekolwiek formy dyplomatycznego wsparcia na arenie mi\u0119dzynarodowej powrotem Waszyngtonu do wielostronnych konsultacji<\/strong> i ponownym zaanga\u017cowaniem w bezpiecze\u0144stwo wschodniej flanki. Izolacjonizm i obarczanie sojusznik\u00f3w kosztami nielegalnych wojen prowadzi do post\u0119puj\u0105cego os\u0142abienia potencja\u0142u odstraszania samego Waszyngtonu, co zauwa\u017ca profesor Tomasz Paw\u0142uszko, proponuj\u0105c drog\u0119 wyj\u015bcia z impasu:<\/p>\n\n\n\n – Rozwi\u0105zaniem mog\u0142oby by\u0107 nam\u00f3wienie obecnej administracji USA do bardziej wielostronnej polityki. Europejczycy byliby sk\u0142onni wesprze\u0107 d\u0105\u017cenia pokojowe na Bliskim Wschodzie, gdyby Amerykanie powr\u00f3cili do wspierania Europejczyk\u00f3w na Ukrainie. NATO znajduje si\u0119 w kryzysie, ale by\u0107 mo\u017ce jeste\u015bmy w momencie, w kt\u00f3rym r\u00f3wnie\u017c Stany Zjednoczone zrozumiej\u0105, \u017ce same nadal potrzebuj\u0105 NATO (poparcie, zakupy broni i surowc\u00f3w, ochrona obszaru transatlantyckiego i szlak\u00f3w handlowych).<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n Stany Zjednoczone b\u0119d\u0105 w najbli\u017cszych miesi\u0105cach forsowa\u0107 ewolucj\u0119 struktury paktu<\/strong>, d\u0105\u017c\u0105c do legitymizacji zbrojnych operacji poza pierwotnym zasi\u0119giem traktatu. Koncepcja ta niesie bezpo\u015brednie, egzystencjalne ryzyko dla polityki obronnej Rzeczypospolitej, kt\u00f3ra dysponuje ograniczonymi zasobami przeznaczonymi na bezpo\u015bredni\u0105 obron\u0119 w\u0142asnego terytorium. Zgoda na zmian\u0119 doktryny oznacza\u0142aby realizacj\u0119 scenariusza krytycznego dla Starego Kontynentu. Profesor Tomasz Paw\u0142uszko konkluduje analiz\u0119 wyra\u017anym ostrze\u017ceniem przed ekspansj\u0105 cel\u00f3w NATO:<\/p>\n\n\n\n – Czeka nas prawdopodobnie r\u00f3wnie\u017c dyskusja o “globalnym NATO”, kt\u00f3re wed\u0142ug USA powinno interweniowa\u0107 w r\u00f3\u017cnych regionach \u015bwiata. Taka wizja NATO by\u0142aby jednak bardzo niekorzystna dla Europejczyk\u00f3w, gdy\u017c grozi\u0142aby zaanga\u017cowaniem pa\u0144stw Europy w spory ameryka\u0144skie z Chinami.<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n \u0179r\u00f3d\u0142o: Goniec.pl<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Prezydent Donald Trump uzale\u017cnia przysz\u0142o\u015b\u0107 relacji transatlantyckich od zaanga\u017cowania Europy w konflikt w Cie\u015bninie Ormuz, gro\u017c\u0105c ograniczeniem ameryka\u0144skiej obecno\u015bci w NATO. Dla polskiej polityki bezpiecze\u0144stwa to krytyczny moment, wymagaj\u0105cy precyzyjnego oddzielenia realnych sojuszniczych zobowi\u0105za\u0144 od ryzykownych, jednostronnych inicjatyw Waszyngtonu. Skomentowa\u0142 to dla nas profesor Tomasz Paw\u0142uszko, analityk stosunk\u00f3w mi\u0119dzynarodowych. Ameryka\u0144ska frustracja i omini\u0119cie procedur sojuszniczych … Read more<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-21179","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/dobrezrodla.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21179","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/dobrezrodla.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/dobrezrodla.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dobrezrodla.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dobrezrodla.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=21179"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/dobrezrodla.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21179\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":21180,"href":"https:\/\/dobrezrodla.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21179\/revisions\/21180"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/dobrezrodla.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=21179"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/dobrezrodla.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=21179"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/dobrezrodla.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=21179"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}\n
\n
Paradoks solidarno\u015bci i europejska asertywno\u015b\u0107<\/h2>\n\n\n\n
\n
\n
Przysz\u0142o\u015b\u0107 relacji transatlantyckich i widmo “globalnego NATO”<\/h2>\n\n\n\n
\n
\n