Następnego ranka, zanim jeszcze rozwidniło, Alexandru zostawił swoje eleganckie ubrania w szafie, włożył starą koszulę z podartymi rękawami, płócienne spodnie i parę znoszonych sandałów. Spojrzał na chwilę w lustro i prawie się nie poznał.
„Od dziś jesteś po prostu Sandu” – powiedział do siebie cicho.
Poszedł na boisko niezauważony przez nikogo. Ludzie już pracowali. Niektórzy robili krzyż, inni popijali gorzką kawę. Nikt nie zwracał na niego uwagi. Był po prostu kolejnym człowiekiem, który przyszedł do pracy.
Pierwsze dni były ciężkie.
Dłonie miał pokryte odciskami, bolały go plecy, a słońce było bezlitosne. Ale po raz pierwszy od wielu lat poczuł, że żyje inaczej. Żadnych pochlebstw. Żadnych zainteresowanych spojrzeń.
Pewnego popołudnia, gdy pakował torby, usłyszał głos:
— Uważaj, nie złamiesz sobie kręgosłupa.
Odwróciła się. Była prostą dziewczyną, z chustą na głowie i rękami ubrudzonymi ziemią. Jej oczy jednak były ciepłe.
— Przyzwyczaiłam się — odpowiedział.
— Nie wyglądasz na takiego — powiedziała z uśmiechem. — Wyglądasz na kogoś, kto rzadko trzymał motykę w ręku.
Na chwilę zamarł, ale potem się uśmiechnął.
— Może się nauczę.
— Jestem Maria.
— Sandu — odpowiedział.
Od tego dnia zaczęli rozmawiać. Najpierw trochę. Potem coraz więcej i więcej.
Maria nie pytała go, co jadł ani skąd pochodził. Pytała, czy jadł. Czy bolą go plecy. Czy ma gdzie spać.
Pewnego wieczoru przyniosła mu kawałek polenty z serem, zawinięty w ściereczkę.
— To niewiele, ale jest ciepłe — powiedziała mu.
Aleksandr poczuł, jak coś ściska go w piersi.
Nikt nigdy nie dał mu czegoś bez oczekiwania czegoś w zamian.
Mijały dni. Zaczął czekać, żeby ją zobaczyć. Żeby usłyszeć jej śmiech. Żeby powiedzieć jej proste rzeczy.
Pewnej niedzieli siedzieli oboje na brzegu fontanny.
— Czego chcesz od życia, Sandul? — zapytała go.
Zamilkł.
Po raz pierwszy nie wiedział, co odpowiedzieć.
— Ciszy — powiedział w końcu. — I… kogoś, kto by mi nie skłamał.
Maria skinęła głową.
— To niełatwa sprawa.
Tego dnia Alexandru wiedział.
Zakochał się.
Ale z miłością szedł strach.
Bo prawda nie mogła pozostać ukryta na zawsze.
I nie pozostała.
Pewnego ranka Radu pojawił się na polu, zdenerwowany, szukając go.
— Alexandru!
Wszyscy zamarli.
Maria spojrzała na niego.
— Alexandru?
Cisza stała się przytłaczająca.
Powoli odłożył motykę.
— Tak… to ja.
Spojrzenie Marii się zmieniło. Nie ze złością. Nie z obrzydzeniem.
Ale z bólem.
— Dlaczego?
Tylko o to pytała.
— Bo chciałam wiedzieć, czy ktoś mógłby polubić mnie… mnie, a nie to, co mam.
Maria milczała przez chwilę.
— I dowiedziałeś się?
Podszedł, jego serce było wielkości pchły.
— Tak. Ale teraz ryzykuję utratę wszystkiego.
Maria westchnęła.
— Nie przeszkadzało mi, że byłeś biedny… ani bogaty. Bolało mnie, że mi nie ufałeś.
Jej słowa uderzyły go mocniej niż cokolwiek innego.
Schylił głowę.
— Masz rację.
Cofnął się o krok.
— Jeśli teraz odejdziesz, nie będę cię zatrzymywał — powiedział cicho.
Maria długo na niego patrzyła.
Potem zrobiła krok w jego stronę.
— Nie odejdę.
Uniósł wzrok, zaskoczony.
— Ale nie dlatego, że jesteś bojarem. Ale dlatego, że kiedy byłeś Sandu… byłeś człowiekiem.
Łzy napłynęły jej do oczu.
— I nadal nim jesteś?
Uśmiechnęła się lekko.
— To zależy od ciebie.
Tego dnia Alexandru zrozumiał coś, czego nie nauczyły go ani bogactwo, ani zdrada.
Miłości nie da się kupić.
Na nią trzeba zapracować.
A czasem trzeba stracić wszystko, żeby odkryć, co naprawdę się liczy.