Wieczorne obchody katastrofy smoleńskiej w Warszawie przyniosły moment, który najmocniej zapadł w pamięć uczestników. Pod Pałacem Prezydenckim w Warszawie padły słowa, które natychmiast wywołały silne reakcje i nadały uroczystościom nowy, bardziej zdecydowany ton.
Po mszy w archikatedrze i Marszu Pamięci, tysiące osób zgromadziły się na Krakowskim Przedmieściu. Głównym punktem wydarzenia było przemówienie Jarosława Kaczyńskiego, który odniósł się zarówno do przeszłości, jak i obecnej sytuacji w kraju.
W pierwszej części wystąpienia lider PiS mówił o dziedzictwie swojego brata, Lecha Kaczyńskiego, kreśląc wizję państwa silnego, sprawiedliwego i opartego na uczciwości. Podkreślał, że kierunek ten – jego zdaniem – został przerwany, co spotkało się z wyraźnym poparciem zgromadzonych.
Następnie polityk przeszedł do ostrej oceny aktualnej sytuacji w Polsce, wskazując na – jak twierdził – pogłębiający się kryzys państwa i odejście od zasad praworządności. Te słowa miały wyraźnie polityczny charakter i były skierowane do szerokiej opinii publicznej.
Największe emocje wywołał jednak finał przemówienia. Jarosław Kaczyński wezwał swoich zwolenników do otwartego mówienia o katastrofie smoleńskiej w określony sposób, apelując o odwagę i przełamanie – jak to ujął – barier w debacie publicznej. To właśnie ten fragment został uznany za najbardziej przełomowy moment całego wystąpienia.
Wypowiedź prezesa PiS spotkała się z entuzjastyczną reakcją części uczestników, ale jednocześnie wpisuje się w trwający od lat spór o interpretację wydarzeń z 2010 roku. Tegoroczne obchody pokazały, że temat Smoleńska nadal pozostaje jednym z najbardziej emocjonalnych i dzielących w polskiej debacie publicznej.